ఆదివారం, 15 నవంబర్ 2026 సబ్‌స్క్రైబ్

ప్రధానమంత్రి సామాజిక సహాయత యోజన (గతంలో NSAP: వృద్ధాప్య, వితంతు, దివ్యాంగ పెన్షన్లు)

పేద వృద్ధులు, వితంతువులు, దివ్యాంగులకు కేంద్ర పెన్షన్లు; అక్టోబర్ 2026లో పేరు మార్పు, దివ్యాంగ అర్హత 40%కి తగ్గింపు.

ఒక్క చూపులో

కొత్త పేరు
Pradhan Mantri Samajik Sahayata Yojana (గతంలో National Social Assistance Programme – NSAP)
మంత్రిత్వ శాఖ
గ్రామీణాభివృద్ధి శాఖ
ముఖ్య నిర్ణయం
14 అక్టోబర్ 2026న కేంద్ర మంత్రివర్గం: 2026-27 నుంచి 2030-31 వరకు కొనసాగింపు, రూ.53,428 కోట్ల వ్యయం (నివేదికల ప్రకారం)
ఉప పథకాలు
వృద్ధావస్థ పెన్షన్ యోజన, వితంతు పెన్షన్ యోజన, దివ్యాంగజన్ పెన్షన్ యోజన, పరివార్ లాభ్ యోజన (కుటుంబ ప్రయోజనం)
ఎవరికి
దారిద్ర్య రేఖ దిగువ (BPL) కుటుంబాల వృద్ధులు, వితంతువులు, దివ్యాంగులు
అధికారిక వెబ్‌సైట్
nsap.nic.in
అధికారిక వెబ్‌సైట్

ఈ పథకం ఏమిటి?

పని చేయలేని స్థితిలో ఉన్న పేద వృద్ధులు, భర్తను కోల్పోయిన మహిళలు, దివ్యాంగులకు నెలనెలా నగదు పెన్షన్ ఇచ్చే కేంద్ర సామాజిక భద్రతా పథకం ఇది. ఇన్నాళ్లూ “జాతీయ సామాజిక సహాయ కార్యక్రమం (NSAP)” పేరుతో నడిచింది. అక్టోబర్ 2026లో కేంద్ర మంత్రివర్గం దీన్ని “ప్రధానమంత్రి సామాజిక సహాయత యోజన”గా పేరు మార్చి ఐదేళ్లు కొనసాగించేందుకు ఆమోదం తెలిపినట్లు నివేదికలు వచ్చాయి.

తాజా మార్పులు (అక్టోబర్ 2026)

  • పథకం పేరు మార్పు: వృద్ధాప్య పెన్షన్ → “వృద్ధావస్థ పెన్షన్ యోజన”, వితంతు పెన్షన్ → “వితంతు పెన్షన్ యోజన”, దివ్యాంగ పెన్షన్ → “దివ్యాంగజన్ పెన్షన్ యోజన”, కుటుంబ ప్రయోజనం → “పరివార్ లాభ్ యోజన”. పేర్ల నుంచి “ఇందిరా గాంధీ” ఉపసర్గ తొలగించారు.
  • దివ్యాంగ పెన్షన్‌కు అర్హతగా కనీస వైకల్య శాతాన్ని గతంలోని 80% నుంచి 40%కి తగ్గించారు (దివ్యాంగుల హక్కుల చట్టం 2016 ప్రమాణాలకు అనుగుణంగా).
  • కనీస వయోపరిమితిని తొలగించారని నివేదికలు చెబుతున్నాయి, అంటే పుట్టుక నుంచే అర్హులైన దివ్యాంగులు పెన్షన్ పరిధిలోకి వస్తారు.
  • మొత్తం సుమారు 3.2 కోట్ల మంది ప్రయోజనం పొందుతారని అంచనా.

గమనిక: పెన్షన్ మొత్తాల పెంపు గురించి వచ్చిన వివరాలు ఇంకా పూర్తిగా ధృవీకరించలేదు; అధికారిక PIB ప్రకటన, nsap.nic.in లో తాజా మొత్తాలు చూడండి.

పెన్షన్ ఎవరికి, ఎంత?

కేంద్ర మార్గదర్శకాల్లో కేంద్ర వాటాగా చాలా కాలంగా నిర్ణయించిన కనీస మొత్తాలు (రాష్ట్రాలు ఇంకా కలిపి ఇస్తాయి):

  • వృద్ధాప్య పెన్షన్: BPL కుటుంబాల 60–79 ఏళ్ల వారికి కేంద్ర వాటా నెలకు రూ.200; 80+ వారికి రూ.500.
  • వితంతు పెన్షన్: 40–79 ఏళ్ల BPL వితంతువులకు రూ.300; 80+ వారికి రూ.500.
  • దివ్యాంగ పెన్షన్: తీవ్ర వైకల్యం ఉన్న BPL దివ్యాంగులకు రూ.300 (80+ వయసుకు రూ.500). తాజా నిర్ణయంలో ఈ మొత్తాలు, అర్హత వైకల్య శాతం మారినట్లు నివేదికలు ఉన్నాయి.
  • కుటుంబ ప్రయోజనం: కుటుంబ ప్రధాన సంపాదనాపరుడు (18–59 ఏళ్లు) మరణిస్తే BPL కుటుంబానికి ఒకేసారి రూ.20,000.

ఈ కేంద్ర మొత్తాలు తక్కువగా ఉండటంతో రాష్ట్ర ప్రభుత్వాలు తమ సొంత పెన్షన్ పథకాలతో చాలా ఎక్కువ మొత్తాలు చెల్లిస్తున్నాయి (ఏపీలో NTR భరోసా పెన్షన్, తెలంగాణలో ఆసరా/చేయూత వంటివి). అసలు మీ పెన్షన్ ఏ పథకం ద్వారా, ఎంతగా వస్తోందో మీ సచివాలయం/పంచాయతీ కార్యదర్శి, మండల అభివృద్ధి అధికారి (MPDO) ద్వారా తెలుసుకోండి.

ఎలా దరఖాస్తు చేయాలి?

  1. మీ పంచాయతీ/గ్రామ-వార్డు సచివాలయం, మీ సేవా, మండల కార్యాలయంలో పెన్షన్ దరఖాస్తు ఇవ్వండి. అధికారిక వెబ్‌సైట్ nsap.nic.in లో రాష్ట్రాల పెన్షన్ పోర్టల్ లింకులు ఉన్నాయి.
  2. పత్రాలు: ఆధార్, వయసు ధృవీకరణ (లేదా వైకల్య ధృవపత్రం, SADAREM/UDID కార్డు), రేషన్/BPL కార్డు, బ్యాంకు పాసుపుస్తకం, ఫోటో, వితంతువు అయితే భర్త మరణ ధృవపత్రం.
  3. క్షేత్ర స్థాయి విచారణ తర్వాత అర్హులను జాబితాలో చేర్చి, పెన్షన్ నేరుగా ఖాతాలో లేదా పంపిణీ ద్వారా ఇస్తారు.

జాగ్రత్తలు

  • దళారులకు డబ్బు ఇవ్వకండి; దరఖాస్తు ఉచితం.
  • వైకల్య శాతానికి అధికారిక ధృవీకరణ తప్పనిసరి: UDID పోర్టల్ (swavlambancard.gov.in) ద్వారా కార్డు తీసుకోండి.
  • తప్పుడు వివరాలు ఇస్తే పెన్షన్ నిలిపివేసి, ఇచ్చిన మొత్తాన్ని వసూలు చేయవచ్చు.

తరచుగా అడిగే ప్రశ్నలు

వైకల్య శాతం 40%కి తగ్గించారు; నాకు 45% ఉంది, నాకు వస్తుందా?

అర్హత పరిధి పెరిగింది కాబట్టి రావచ్చు, కాని రాష్ట్ర స్థాయి అమలు, BPL వంటి షరతులు ఇంకా వర్తిస్తాయి. మీ మండల కార్యాలయంలో తాజా నిబంధనలు అడగండి.

కేంద్ర పెన్షన్, రాష్ట్ర పెన్షన్ రెండూ వేర్వేరుగా వస్తాయా?

చాలా రాష్ట్రాల్లో ఒకే పెన్షన్‌లో కేంద్ర, రాష్ట్ర వాటాలు కలిసి చెల్లిస్తారు. మీ రాష్ట్రంలో అమలు తీరు చూడండి.

పెన్షన్ ఆగిపోతే?

ఆధార్ అనుసంధానం, జీవన్ ప్రమాణ్/బయోమెట్రిక్ ధృవీకరణ పూర్తిచేశారా చూడండి; స్థానిక పెన్షన్ కార్యాలయంలో సంప్రదించండి.

అధికారిక మూలాలు, సహాయం

పథకాల నిబంధనలు, మొత్తాలు, తేదీలు ప్రభుత్వం మార్చవచ్చు. దరఖాస్తు చేసే ముందు అధికారిక వెబ్‌సైట్ లేదా సమీప కార్యాలయంలో తాజా వివరాలను నిర్ధారించుకోండి. ఏ ఏజెంట్‌కూ డబ్బు ఇవ్వకండి; ప్రభుత్వ పథకాల దరఖాస్తులు ఉచితం, లేదా అధికారిక ఫీజుతోనే.

అన్ని పథకాల జాబితా